Wgląd w sytuację rodziny

Do punktu poradnictwa obywatelskiego zgłosił się Pan Andrzej, którego niepokoi sytuacja jego rodziny. Kilka lat temu rozstał się z żoną, przy czym ich wspólny syn zamieszkał z matką a Pan Andrzej realizuje z nim kontakty w co drugi weekend. Od jakiegoś czasu syn zrobił się bardziej lękliwy, jednak nie chce o tym rozmawiać ani z ojcem ani w szkole. Od byłych sąsiadów Pan Andrzej kilkukrotnie otrzymał informację, że była żona wieczorami nadużywa alkoholu i wszczyna awantury domowe. Klient zgłosił się do Ośrodka Pomocy Społecznej, jednak pracownicy go poinformowali że nie mogą tego zweryfikować ponieważ pracują od poniedziałku do piątku w godz. 8-16. Jednocześnie poradzili klientowi aby napisał do Sądu wniosek o wgląd w sytuację rodziny. Klient zwrócił się z prośbą o pomoc w wyjaśnieniu procedury oraz przygotowaniu pisma. 

Doradca poinformował Pana Andrzeja, że wniosek o wgląd w sytuację rodziny ma na celu zainicjować postępowanie sądowe, które wyjaśni czy dobro dziecka nie jest zagrożone. W toku postępowania sąd zleci kuratorowi sądowemu wywiad środowiskowy, który ma na celu zbadanie sytuacji opiekuńczo-wychowawczej dziecka.

Zgodnie z art. 572. Kodeksu Postępowania Cywilnego: każdy, komu znane jest zdarzenie uzasadniające wszczęcie postępowania z urzędu, obowiązany jest zawiadomić o nim sąd opiekuńczy.. Obowiązek ciąży przede wszystkim na urzędach stanu cywilnego, sądach, prokuratorach, notariuszach, komornikach, organach samorządu i administracji rządowej, organach Policji, placówkach oświatowych, opiekunach społecznych oraz organizacjach i zakładach zajmujących się opieką nad dziećmi lub osobami psychicznie chorymi. Przy czym pismo może złożyć absolutnie każdy, kto ma podejrzenie że dobro dziecka może być naruszane. W treści wniosku należy wskazać dane sądu, dane wnioskodawcy, dane dziecka i rodziców, żądanie wglądu w sytuację oraz uzasadnienie. Pismo nie podlega opłacie sądowej i należy je złożyć w sądzie rejonowym, wydziału rodzinnego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania małoletniego. 

Na prośbę Pana Andrzeja wspólnie przygotowano wniosek o wgląd w sytuację rodziny. Wniosek uzasadniono obawą o bezpieczeństwo małoletniego dziecka w związku z podejrzeniem nadużywania alkoholu przez jego matkę. Wskazano, że od około pół roku spożywa większe ilości alkoholu i doprowadza się do stanu nieprzytomności oraz pod wpływem alkoholu wszczyna awantury w domu oraz niszczy sprzęty domowe np. meble. W związku z powyższym zwrócono z wnioskiem o wgląd w sytuację rodziny oraz przeprowadzenie w miejscu zamieszkania wizyt kuratora sądowego celem zweryfikowania czy matka prawidłowo sprawuje władzę rodzicielską nad synem.

Podstawa prawna:
Kodeks postępowania cywilnego

Autorka: Marta Jeżykowska

Eksmisja sprawcy przemocy

Do punktu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego zgłosiła się Pani Ania, która wraz z mężem i dwójką wspólnych dzieci zamieszkuje w lokalu socjalnym. Od około roku klientka ma bardzo złe relacje z mężem, który stosuje wobec niej przemoc psychiczną – krzyczy na nią, wyzywa ją, ubliża jej, grozi, izoluje oraz kontroluje. Sporadycznie mąż stosuje również przemoc fizyczną przejawiającą się w postaci popychania oraz uderzania. Zachowania te odbywają się w obecności dzieci, w związku z czym zarówno Pani Ania jak i jej dzieci znajdują się w trudnej sytuacji emocjonalnej. Pani Ania chciałaby odejść od męża, jednak nie ma środków finansowych na wynajęcie innego mieszkania. Słyszała, że są ośrodki pomagające kobietom doświadczającym przemocy, jednak nie chce narażać swoich dzieci na takie przeżycia i wolałaby aby to mąż opuścił mieszkanie.

W pierwszej kolejności doradca poinformował Panią Anię o możliwości uzyskania bezpłatnego wsparcia psychologicznego zarówno przez nią jak i jej dzieci. Przedstawił Pani Ani instytucje i organizacje udzielające wsparcia w sytuacji przemocy domowej oraz podał dane kontaktowe.  

Następnie doradca przedstawił procedurę Niebieskiej Karty i wyjaśnił jakie czynności mogą być podejmowane przez współpracujące ze sobą służby w sytuacji podejrzenia zaistnienia przemocy w rodzinie. Doradca wskazał, że podmiotami uprawnionymi do wszczęcia procedury są: policja, oświata, służba zdrowia, pomoc społeczna lub komisja rozwiązywania problemów alkoholowych. Doradca poinformował Panią Anię, że po zainicjowaniu procedury Niebieskiej Karty odbywa się spotkanie z osobą podejrzewaną o doznawanie przemocy oraz odrębnie z osobą podejrzewaną o stosowanie przemocy. Po spotkaniach zespół ocenia faktyczną sytuację w rodzinie i opracowuje plan pomocy, przekazując rodzinie wszelkie niezbędne informacje w jaki sposób i gdzie uzyskać pomoc. Następnie zespół monitoruje sytuację i może podejmować dalsze kroki. Zakończenie procedury jest możliwe w sytuacji ustania przemocy w rodzinie po zrealizowaniu planu pomocy albo po rozstrzygnięciu o braku podstaw do podejmowania działań.

Niezależnie od zainicjowanej procedury Niebieskiej Karty doradca poinformował, że osoba doznająca przemocy w rodzinie może skierować zawiadomienie na policji o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Doradca wskazał, że w uzasadnionych przypadkach policja może zastosować natychmiastowy nakaz opuszczenia lokalu mieszkalnego polegający na nakazaniu sprawcy okresowego opuszczenia lokalu zajmowanego wspólnie z pokrzywdzonym, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że ponownie popełni on przestępstwo z użyciem przemocy wobec tej osoby. 

Doradca poinformował również, że jeżeli członek rodziny wspólnie zajmujący mieszkanie, swoim zachowaniem polegającym na stosowaniu przemocy w rodzinie czyni szczególnie uciążliwym wspólne zamieszkiwanie to na postawie art. 11a Ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie osoba dotknięta tą przemocą może żądać, aby sąd, zobowiązał go do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia lub zakazał zbliżania się do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia.

Pani Ania obawia się o bezpieczeństwo swoje i swoich dzieci i poprosiła o pomoc w przygotowaniu wniosku o nakaz opuszczenia mieszkania. W ostatnim czasie eskalacji uległy agresywne zachowania męża wobec rodziny. Pani Ania była na rozmowie u dzielnicowego, podczas której w rodzinie wszczęto procedurę Niebieskiej Karty a jako osobą podejrzewaną o stosowanie przemocy wskazano męża klientki. To dodatkowo rozzłościło męża Pani Ani i spowodowało, że sytuacja w domu stała się jeszcze bardziej napięta.

Doradca wspólnie z Panią Anią wypełnił wniosek o zobowiązanie osoby stosującej przemoc w rodzinie do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia i zakazanie zbliżania się do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia. Po przygotowaniu wniosku doradca poinformował, że Pani Ania powinna go złożyć w Wydziale Cywilnym Sądu Rejonowego, na terenie którego zamieszkuje. Doradca wskazał, że w Sąd niezwłocznie podejmie postanowienie w przedmiocie zabezpieczenia jej wniosku, zatem już w trakcie trwania postępowania może zostać nałożony na męża nakaz opuszczenia mieszkania tak ażeby członkowie rodziny jak najszybciej mogli odzyskać należny im spokój.

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie

Autorka: Marta Jeżykowska

Możliwość umorzenia nienależnie pobranych świadczeń

Do punktu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego zgłosił się Pan Piotr, który otrzymał decyzję o nienależnie pobranych świadczeniach rodzinnych oraz o zobowiązaniu do ich zwrotu. Pan Piotr miał przyznane prawo do zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami na okres świadczeniowy 2022/2023. W sierpniu 2023 roku Pan Piotr złożył wniosek na kolejny okres, wobec czego jego sytuacja dochodowa była ponownie weryfikowana. Zgodnie ze złożonymi dokumentami okazało się, że w trakcie pobierania zasiłków rodzinnych Pan Piotr podjął zatrudnienie i nie poinformował urzędu o tym fakcie. Ponadto okazało się, że uzysk Pana Piotra przekraczał maksymalne kryterium dochodowe uprawniające do pobierania świadczenia. Wobec powyższego urząd wydał decyzję, zgodnie z którą świadczenia za okres 4 miesięcy uznał za nienależnie pobrane i zobowiązał Pana Piotra do ich zwrotu. Klient zgadza się, że podjął zatrudnienie i nie poinformował o tym urzędu, jednak jego zdaniem wynikało to wyłącznie z niewiedzy a nie z chęci pobierania nienależnych świadczeń. Klient znajduje się w bardzo trudnej sytuacji rodzinnej i finansowej i zwrócił się z pytaniem czy byłaby możliwość skierowania do urzędu wniosku o umorzenie tych nienależnie pobranych świadczeń. 

Doradca poinformował Pana Piotra, że zgodnie z art. 30 Ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych: osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne, jest obowiązana do ich zwrotu oraz że za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie, zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych lub zmniejszenie wysokości przysługujących świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części.

Jednocześnie doradca wskazał, że zgodnie z punktem 9 w/w artykułu: organ właściwy, który wydał decyzję w sprawie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, może umorzyć kwotę nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny.

W związku z powyższym doradca, wspólnie z Panem Piotrem, przygotował wniosek o umorzenie kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, do zwrotu których Pan Piotr został zobowiązany wydaną decyzją. W treści uzasadnienia wskazano, że pobieranie nienależnie przyznanych świadczeń nie było działaniem celowym, a wynikało z niewiedzy. Wskazano, że Pan Piotr rozumie i w pełni się zgadza z wydaną decyzją, jednak znajduje się w bardzo trudnej sytuacji rodzinnej i zdrowotnej, która uniemożliwia mu zwrot nienależnie pobranych świadczeń. W dalszej części wskazano, że Pan Piotr jest samotnym ojcem wychowującym troje małoletnich dzieci ponieważ ich matka została pozbawiona władzy rodzicielskiej ze względu nadużywanie alkoholu i nieprawidłowe sprawowanie opieki nad dziećmi. Przedstawiono trudną sytuację finansową rodziny wynikającą ze zwiększonych potrzeb dzieci oraz ze złego stanu zdrowia Pana Piotra, który w ostatnich latach przeszedł dwa udary i legitymuje się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Po przygotowaniu pisma, doradca poinformował, że Pan Piotr powinien złożyć wniosek w urzędzie, który wydał decyzję oraz że urząd powinien podjąć decyzję w terminie miesiąca.

Podstawa prawna:
Ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Autorka: Marta Jeżykowska

Czy i kiedy można podwyższyć alimenty na dziecko?

Pani Karolina zgłosiła się do punktu nieodpłatnego poradnictwa z zapytaniem o możliwość ubiegania się o podwyższenie alimentów na syna. Pani Karolina od kilku lat samotnie wychowuje 6-letniego Oskara. Ojciec dziecka spotyka się z nim raz na dwa tygodnie oraz płaci alimenty w wysokości 500 zł miesięcznie zgodnie z wyrokiem sądowym z 2019 roku. Kwota ta jest obecnie niewystarczająca, wobec czego Pani Karolina chciałaby podwyższyć alimenty do kwoty co najmniej 700 zł miesięcznie. Próbowała rozmawiać z ojcem dziecka na temat podwyższenia świadczenia, jednak nie wyraził on zgody wskazując, że ma również inne zobowiązania i nie stać go na płacenie wyższych alimentów. Pani Karolina zwróciła się do doradcy z pytaniem czy w takiej sytuacji może ubiegać się w sądzie o podwyższenie alimentów na dziecko.

Doradca poinformował Panią Karolinę, że zgodnie z art. 135 Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego, Sąd ustalając wysokość alimentów bierze pod uwagę możliwości zarobkowe osoby zobowiązanej do alimentacji oraz usprawiedliwione potrzeby małoletniego dziecka. Sąd orzeka na podstawie stanu stwierdzonego w chwili wydawania wyroku, zatem jeżeli od poprzedniego wyroku zmianie uległy okoliczności tj. potrzeby dziecka lub sytuacja zarobkowa zobowiązanego do alimentacji, to wówczas możliwe jest wystąpienie do sądu z pozwem o zmianę wysokości alimentów. 

Jak przygotować pozew o podwyższenie alimentów?

Doradca poinformował panią Karolinę, że pozew o podwyższenie alimentów powinien zawierać:

  • oznaczenie sądu do którego jest wnoszony,
  • dane osobowe oraz miejsce zamieszkania powoda (dziecka reprezentowanego przez matkę) i pozwanego (ojca);
  • wartość przedmiotu sporu tj. dwunastokrotność różnicy pomiędzy dotychczasową i wnioskowaną wysokością alimentów. (W przypadku Pani Karoliny wartość przedmiotu sporu będzie wynosiła: 12 x (700zł-500zł) = 12 x 200 zł = 2400 zł.)
  • uzasadnienie wskazujące zmianę okoliczności – np. wysoką inflację oraz zwiększenie potrzeb i kosztów utrzymania małoletniego dziecka z związku z rozpoczęciem nowego etapu edukacyjnego. Ponadto w treści uzasadnienia warto przywołać koszty, które składają się na utrzymanie dziecka np. opłaty czynszowe, wydatki na odzież, żywność, artykuły szkolne, artykuły higieniczne itd.
  • własnoręczny podpis.

Jakie załączniki należy złożyć?

Obligatoryjnymi załącznikami są: akt urodzenia małoletniego oraz poprzedni wyrok alimentacyjny, przy czym oprócz w/w załączników możliwe jest przedłożenie innych dokumentów na potwierdzenie okoliczności wskazanych w treści uzasadnienia np. faktur potwierdzających poniesione wydatki na dziecko.

Gdzie i jak złożyć pozew?

Pozew o podwyższenie alimentów należy złożyć w wydziale rodzinnym i nieletnich Sądu Rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania małoletniego dziecka lub pozwanego rodzica. Pozew wraz z załącznikami składa się w dwóch egzemplarzach, z czego jeden przeznaczony jest dla Sądu, a drugi dla strony pozwanej. Dokumenty można złożyć osobiście w Biurze Obsługi Interesanta Sądu lub przesłać za pośrednictwem poczty. 

Czy należy uiścić opłatę sądową od pozwu?

Złożenie powództwa alimentacyjnego jest wolne od opłat.

Jak długo trwa postępowanie?

Doradca wskazał, że od momentu złożenia pozwu o alimenty do wydania wyroku może minąć dużo czasu – nie ma tutaj określonego terminu, ponieważ zależy to od ilości spraw toczących się w danym sądzie. W związku z tym aby zapewnić małoletniemu środki finansowe przed wydaniem wyroku możliwe jest złożenie wniosku o zabezpieczenie powództwa alimentacyjnego na czas trwania postępowania. Wniosek taki można zawrzeć w treści pozwu o podwyższenie alimentów. Zostanie on rozpoznany na posiedzeniu niejawnym tj. bez udziału rodziców, wyłącznie na podstawie treści i dokumentów złożonych w pozwie. Zgodnie z art. 737 Kodeksu Postępowania Cywilnego wniosek taki podlega rozpoznaniu bezzwłocznie, nie później jednak niż w terminie tygodnia od dnia jego wpływu do sądu. Wyrok w trybie zabezpieczającym zostanie przesłany drogą pocztową i będzie obowiązywał do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy.

Czy i gdzie można uzyskać bezpłatną pomoc w sporządzeniu pozwu o podwyższenie alimentów?

Pomoc w przygotowaniu pozwu o podwyższenie alimentów można uzyskać w każdym Punkcie Nieodpłatnego Poradnictwa Obywatelskiego w Warszawie. Pod tym linkiem znajduje się wykaz w/w punktów: https://warszawa19115.pl/-/bezplatna-pomoc-prawna-w-warszawie.

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Autorka: Marta Jeżykowska

Zmiana nazwiska dziecka bez zgody drugiego rodzica

Pani Ania zgłosiła się do punktu nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego w związku z zapytaniem o możliwość zmiany nazwiska swojej córki. Trzy lata temu rozstała się z ojcem dziecka i od tego czasu prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z 5-letnią Asią. Po narodzinach dziecka rodzice podjęli wspólną decyzję aby dziecko nosiło nazwisko partnera. Z biegiem czasu okazało się to jednak problematyczne ze względu na to, że matka ma inne nazwisko i często musi tłumaczyć tę sytuację w różnych instytucjach. W związku z tym Pani Ania chciałaby zmienić nazwisko córki tak aby nosiła dwuczłonowe nazwisko złożone z nazwisk obojga rodziców. Pani Ania była w Urzędzie Stanu Cywilnego i uzyskała informację, że do zmiany nazwiska dziecka niezbędna jest zgoda obojga rodziców, natomiast ojciec dziecka jej nie wyraża. Zwróciła się do doradcy obywatelskiego z pytaniem czy jest możliwa zmiana nazwiska dziecka bez zgody ojca dziecka.

Doradca poinformował Panią Anię, że zmiana nazwiska dziecka możliwa jest w trybie administracyjnym na podstawie Ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska. Zgodnie z art. 4 w/w ustawy: „zmiany imienia lub nazwiska można dokonać wyłącznie z ważnych powodów, w szczególności gdy dotyczą zmiany: imienia lub nazwiska ośmieszającego albo nielicującego z godnością człowieka; na imię lub nazwisko używane; na imię lub nazwisko, które zostało bezprawnie zmienione; na imię lub nazwisko noszone zgodnie z przepisami prawa państwa, którego obywatelstwo również się posiada.” 

Doradca wskazał, że zmiana nazwiska małoletniego dziecka następuje na pisemny wniosek przedstawiciela ustawowego dziecka za zgodą drugiego z rodziców, która jest wyrażona osobiście przed Kierownikiem lub Zastępcą Kierownika USC bądź w formie pisemnej z podpisem potwierdzonym notarialnie.

Zgoda drugiego rodzica nie jest wymagana wyłącznie w sytuacji gdy drugi rodzic nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych, nie żyje, jest nieznany bądź jest pozbawiony władzy rodzicielskiej. Wspólnie z Panią Anią ustalono, że w jej sytuacji nie występuje żadna z powyższych przesłanek, ponieważ ojciec dziecka jest znany, żyje, ma pełną zdolność do czynności prawnych oraz przysługuje mu pełna władza rodzicielska. 

Doradca poinformował Panią Anię, że zgodnie z art. 8 ust 3 Ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska „w przypadku braku porozumienia między rodzicami dziecka każde z nich może zwrócić się do sądu opiekuńczego o wyrażenie zgody na zmianę nazwiska dziecka.” Można to zrobić na podstawie § 2 art. 97 Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego, zgodnie z którym „o istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie; w braku porozumienia między nimi rozstrzyga sąd opiekuńczy.” Zatem Pani Ania, może złożyć wniosek do sądu o rozstrzygnięcie w istotnych sprawach małoletniego dziecka poprzez wyrażenie zgody, zastępującej zgodę uczestnika postępowania na zmianę nazwiska małoletniego. 

Doradca poinformował, że wniosek powinien zawierać: oznaczenie sądu do którego jest wnoszony, dane osobowe stron, uzasadnienie wskazujące na potrzebę zmiany nazwiska i brak porozumienia rodziców w tej sprawie oraz własnoręczny podpis. Do wniosku obligatoryjnie należy załączyć akt urodzenia dziecka oraz potwierdzenie uiszczenia opłaty sądowej w wysokości 100 zł. Wniosek wraz z załącznikami składa się w dwóch egzemplarzach, z czego jeden przeznaczony jest dla Sądu, a drugi dla uczestnika postępowania czyli ojca dziecka. Dokumenty można złożyć osobiście w Biurze Obsługi Interesanta Sądu lub przesłać za pośrednictwem poczty.

Po uzyskaniu zgody sądu rodzinnego zastępującej zgodę ojca, Pani Ania będzie mogła złożyć wniosek o zmianę nazwiska swojej córki w Urzędzie Stanu Cywilnego. Wskazano również, że zgodnie z Ustawą z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej wydanie decyzji w sprawie zmiany nazwiska podlega opłacie w kwocie 37 zł.

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej

Autorka: Marta Jeżykowska

Usługi opiekuńcze czyli pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych

Pani Renata na co dzień pomaga swojej 80-letniej cioci, która zamieszkuje sama i nie ma innej rodziny. Ciocia nie jest osobą schorowaną i nie wymaga stałej opieki, ale ze względu na swój wiek ma trudności z codziennymi czynnościami takimi jak: robienie zakupów, przygotowywanie posiłków czy utrzymywanie porządku w mieszkaniu. Dotychczas w tych czynnościach pomagała jej Pani Renata, jednak w związku z planowaną operacją biodra będzie przebywać 3 miesiące w szpitalu i nie będzie już mogła wspierać krewnej. Ciocia Pani Renaty utrzymuje się samodzielnie, pobiera emeryturę w wysokości 1900 zł netto miesięcznie, która w całości wystarcza na pokrycie jej potrzeb, jednak z tych środków nie jest w stanie opłacać prywatnej opieki. W związku z powyższym, Pani Renata zgłosiła się do Punktu Nieodpłatnego Poradnictwa Obywatelskiego z zapytaniem o możliwość uzyskania wsparcia w opiece nad ciocią.

Doradca obywatelski poinformował Panią Renatę, że w takiej sytuacji możliwe jest skorzystanie z pomocy w formie usług opiekuńczych, których organizowanie i świadczenie jest obowiązkowym zadaniem gminy realizowanym przez Ośrodki Pomocy Społecznej. Następnie doradca wyjaśnił Pani Renacie czym są usługi opiekuńcze oraz kto i w jaki sposób może je uzyskać.

Czym są usługi opiekuńcze?

Zgodnie z ustawą o pomocy społecznej, usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza, pielęgnację oraz w miarę możliwości zapewnienie kontaktów z otoczeniem.

Komu przysługują usługi opiekuńcze?

Pomoc w formie usług opiekuńczych przysługuje osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona. Przy czym usługi opiekuńcze mogą być przyznane również osobie wymagającej pomocy innych osób, która ma rodzinę, ale rodzina ta nie może zapewnić jej takiej pomocy.

Katalog usług opiekuńczych

W ustawie nie znajdziemy wykazu czynności, które mogą być realizowane w ramach usług opiekuńczych, jednak można ich szukać w aktach prawa miejscowego. W przypadku cioci Pani Renaty, która zamieszkuje na terenie m.st. Warszawy takim dokumentem są Standardy usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych dla m.st. Warszawy. Zgodnie z tym dokumentem w Warszawie realizowane są następujące usługi opiekuńcze:

Zakupy

  • Robienie zakupów i dostarczanie niezbędnych artykułów takich jak: żywność, środki czystości, środki higieniczne oraz realizacja recept. (Osoba objęta pomocą w formie usług przekazuje środki finansowe, a opiekun dokonuje zakupu i rozlicza się na podstawie dowodów zakupów);
  • Odbiór i dostarczanie pomocy rzeczowej;

Posiłki:

  • Przygotowanie prostych posiłków (w tym jednego gorącego);
  • Dostarczenie obiadu z wyznaczonego podmiotu lub towarzyszenie w dotarciu do punktu gastronomicznego;
  • Karmienie lub pomoc przy spożywaniu posiłku oraz sprzątanie po posiłku;

Porządki:

  • Sprzątanie mieszkania lub pokoju odbiorcy usług oraz pomieszczeń, w których są realizowane usługi (wycieranie kurzu; odkurzanie; zamiatanie; mycie podłogi; mycie blatów szafek i stołu; czyszczenie lodówki, kuchenki, urządzeń i sprzętu sanitarnego oraz sprzętu ułatwiającego przemieszczanie się np. wózka. (Sprzątanie wykonywane jest przy użyciu materiałów i środków czystości odbiorcy usług);
  • Wynoszenie śmieci;
  • Zmiana pościeli;
  • Pranie odzieży i bielizny pościelowej lub zanoszenie i odbiór do/z pralni;
  • Przynoszenie wody (jeśli w mieszkaniu nie ma dostępu do wody bieżącej);
  • Wynoszenie nieczystości (jeśli w mieszkaniu nie ma kanalizacji);
  • Przynoszenie opału i palenie w piecu (jeśli w mieszkaniu nie ma innego ogrzewania);

Opieka higieniczno-pielęgnacyjna:

  • Czynności higieniczno-pielęgnacyjne (pomoc w przygotowaniu przyborów toaletowych; asystowanie w czasie mycia i kąpieli, w tym: mycie pleców i głowy; czesanie; pomoc przy higienie jamy ustnej i protez zębowych; pomoc przy goleniu zarostu twarzy; pielęgnacja paznokci rąk i nóg; pomoc w ubieraniu się i zmianie odzieży; pomoc przy mierzeniu ciśnienia tętniczego, glikemii i temperatury ciała; zmiana drobnych opatrunków oraz zalecona przez lekarza pielęgnacja, która nie wymaga medycznych kwalifikacji;
  • Pomoc w załatwianiu czynności fizjologicznych (zaprowadzanie do toalety, pomoc w toalecie intymnej, pomoc w zmianie pampersa/pieluchomajtek, podanie i utrzymanie w czystości basenu/kaczki/krzesła sanitarnego oraz wyniesienie nieczystości);
  • Pomoc w przygotowaniu leków według pisemnych zaleceń lekarza.

Inne usługi, w tym zapewnienie kontaktów z otoczeniem:

  • Pomoc w terminowym regulowaniu opłat ze środków finansowych odbiorcy usług;
  • Umawianie wizyt lekarskich, pilnowanie terminów umówionych wizyt, zgłaszanie pielęgniarce środowiskowej potrzeby wizyty w środowisku; 
  • Towarzyszenie oraz pomoc w dotarciu i powrocie z placówek ochrony zdrowia;
  • Pomoc w załatwianiu spraw urzędowych;
  • Zapewnienie kontaktu z otoczeniem oraz wspólne spędzanie czasu: towarzyszenie podczas spacerów; prowadzenie rozmów; czytanie prasy, książek i ich wymiana w bibliotece; towarzyszenie podczas drogi i pobytu w instytucji kultury lub rekreacji. (Wszelkie koszty bezpośrednio związane z realizacją usług pokrywa odbiorca usług np. koszty przejazdu opiekuna czy koszty biletów wstępu);
  • Pomoc w opiece nad zwierzęciem domowym jeżeli jego posiadanie jest życiowo uzasadnione, pod warunkiem że: właścicielem zwierzęcia jest odbiorca usług,  zwierzę nie przejawia agresji oraz posiada aktualne obowiązkowe szczepienia a odbiorca usług udostępnia niezbędne akcesoria.

Zgodnie z warszawskimi standardami, usługi opiekuńcze są świadczone 7 dni w tygodniu w godzinach 7:00–20:00 (z wyłączeniem dni świątecznych).

Jak uzyskać usługi opiekuńcze?

W celu uzyskania pomocy w formie usług opiekuńczych należy zgłosić się do Ośrodka Pomocy Społecznej właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby wymagającej pomocy. Po złożeniu wniosku o pomoc, w terminie 14 dni skontaktuje się pracownik socjalny w celu umówienia się na wywiad środowiskowy. W trakcie wywiadu ustalane są indywidualne potrzeby odbiorcy w zakresie możliwych usług oraz sytuacja dochodowa dlatego warto przygotować dokumenty potwierdzające dochody np. decyzję w sprawie wysokości emerytury. Na podstawie informacji pozyskanych w trakcie wywiadu Ośrodek Pomocy Społecznej wydaje decyzję w sprawie usług opiekuńczych, w której określony jest rodzaj i zakres usług, wymiar godzinowy świadczonych usług, okres przez który usługi mają być świadczone, miejsce świadczenia usług oraz wysokość i tryb pobierania opłat lub zwolnienie z odpłatności. 

Odpłatność (lub zwolnienie z odpłatności) za usługi opiekuńcze

Zgodnie z ustawą o pomocy społecznej, rady gmin w drodze uchwał określają szczegółowe warunki odpłatności oraz zwolnienia od odpłatności za usługi. W przypadku cioci Pani Renaty, która zamieszkuje na terenie m.st. Warszawy dokumentem określającym te warunki jest Uchwała nr XXXVII/843/2004 Rady m.st. Warszawy z dnia 16 września 2004 r. Zgodnie z uchwałą, stawka za jedną godzinę usług opiekuńczych wynosi 2,5% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej określonego w ustawie o pomocy społecznej. Obecnie kryterium dochodowe wynosi 776 zł, zatem koszt jednej godziny usług opiekuńczych to 19,40 zł. Jednocześnie odpłatność za usługi opiekuńcze jest zależna od dochodu osoby wymagającej wsparcia, a opłaty ustala się wg poniższej tabeli:

Miesięczny dochód w relacji do kryterium dochodowegodla osoby samotnie gospodarującej kryterium: 776 złdla osoby w rodzinie kryterium: 600 złWysokość opłaty w relacji do stawki za jedną godzinę usług
powyżejdo (włącznie)
150%bezpłatnie
150%200%10%
200%250%15%
250%300%30%
300%350%45%
350%400%60%
400%450%75%
450%100%

Sprawdźmy jakie opłaty będzie ponosić ciocia Pani Renaty, która mieszka i utrzymuje się samodzielnie ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1900 zł netto miesięcznie. Ustalając odpłatność za usługi należy zestawić jej dochód do kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej tj. 1900 zł / 776 zł * 100% = 245%. Zgodnie z powyższą tabelą osoby, których dochód wynosi pomiędzy 200% a 250% kryterium ponoszą opłatę w wysokości 15% stawki godzinowej. Zatem ciocia Pani Renaty za jedną godzinę usług opiekuńczych będzie płacić: 15% * 19,40 zł = 2,91 zł. Przy czym miesięczny wymiar opłat ustala się jako iloczyn liczby godzin świadczonych usług w miesiącu, procentu odpłatności oraz stawki za godzinę. Przy założeniu, że ciocia Pani Renaty będzie wymagała usług w wymiarze 2 godzin dziennie to ich miesięczny koszt wyniósłby: 30 dni * 2h * 15% * 19,40 zł = 174,60 zł.

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej; 
Uchwała Nr XXXVII/843/2004 Rady m.st. Warszawy z dnia 16 września 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania i odpłatności za usługi opiekuńcze oraz zasad zwrotu wydatków za świadczenia z pomocy społecznej realizowane przez m.st. Warszawę w zakresie zadań własnych gminy;
Zarządzenie nr 1710/2017  Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 30 października 2017 r. w sprawie ustalenia „Standardów usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych dla m.st. Warszawy”.

Autor: Marta Jeżykowska

Pomoc obywatelom Ukrainy

Pani Iryna wraz z 6-miesięczną córką uciekła przed wojną w Ukrainie i na początku marca 2022 roku przyjechała do Polski. Aktualnie zamieszkuje w Warszawie w pokoju, który bezpłatnie udostępniła jej jedna z polskich rodzin. Pani Iryna zwróciła się po poradę obywatelską dotyczącą jej pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej – chciałaby się dowiedzieć czy powinna go legalizować, czy może podjąć pracę oraz czy może uzyskać jakieś wsparcie finansowe. 

Doradca obywatelski poinformował Panią Irynę, że w sobotę 12 marca 2022 Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej podpisał ustawę o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, a następnie przedstawił najważniejsze kwestie, o które pytała Pani Iryna:

  • POBYT – pobyt obywateli Ukrainy, którzy wjechali na teren Polski od dnia 24 lutego 2022 r. uznaje się za legalny w okresie 18 miesięcy licząc od dnia 24 lutego 2022 r. Zatem pobyt Pani Iryny i jej córki jest legalny na podstawie samego faktu przekroczenia granicy ukraińsko-polskiej w terminie od 24.02.2022.
  • PESEL – jest to numer nadawany wszystkim osobom przebywającym na terytorium Polski, który umożliwia skorzystanie z przysługujących uprawnień np. pomocy medycznej czy świadczeń finansowych. W celu uzyskania numeru PESEL należy złożyć wypełniony wniosek (druk do pobrania tutaj: https://mc.bip.gov.pl/…/wzor-wniosku-o-nadanie-numeru…). Wnioski są przyjmowane od środy 16 marca 2022 w delegaturach Biura Spraw Obywatelskich i Administracji w Urzędach Dzielnic. Do wniosku należy dołączyć fotografię oraz przedstawić dokument tożsamości np. paszport, dowód osobisty, Kartę Polaka, prawo jazdy, a w przypadku dzieci akt urodzenia. Podczas składania wniosków zostaną pobrane odciski palców od osób powyżej 12 roku życia. W przypadku wyrażenia zgody oraz podania numeru telefonu i adresu e-mail podczas nadawania numeru PESEL możliwe będzie jednoczesne założenie profilu zaufanego, który ułatwi dalsze ubieganie się o różne formy pomocy. 
  • PRACA – obywatele Ukrainy, którzy przyjechali do Polski od 24.02.2022 mają pełny dostęp do rynku pracy i nie potrzebują żadnych dodatkowych zezwoleń. 
  • OPIEKA MEDYCZNA – obywatele Ukrainy przybyli do Polski od 24.02.2022 mogą bezpłatnie korzystać z opieki medycznej w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia.
  • ŚWIADCZENIA RODZINNE – obywatele Ukrainy przybyli po 24.02.2022 mają prawo do uzyskania takich świadczeń jak: świadczenia rodzinne, świadczenie wychowawcze, rodzinny kapitał opiekuńczy, świadczenie dobry start oraz dofinansowanie obniżenia opłaty rodzica za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna. Świadczenia przysługiwać będą po spełnieniu odpowiednich warunków i kryteriów określonych w ustawach i przepisach wykonawczych regulujących te świadczenia z wyłączeniem warunku posiadania karty pobytu z adnotacją „dostęp do rynku pracy”. Wnioski o świadczenia rodzinne składa się w Urzędzie Dzielnicy właściwym ze względu na miejsce zamieszkania, natomiast wnioski o świadczenie wychowawcze, rodzinny kapitał opiekuńczy oraz dobry start składa się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za pośrednictwem systemu elektronicznego.
  • JEDNORAZOWA POMOC FINANSOWA – obywatele Ukrainy, którzy przybyli do Polski od 24.02.2022 i którzy zostali wpisani do rejestru PESEL mają prawo do pomocy w postaci jednorazowego świadczenia pieniężnego w wysokości 300 zł na osobę, przeznaczonego na utrzymanie, w szczególności na pokrycie wydatków na żywność, odzież, obuwie, środki higieny osobistej oraz opłaty mieszkaniowe. Wniosek o wypłatę jednorazowego świadczenia pieniężnego należy złożyć na piśmie w ośrodku pomocy społecznej właściwym ze względu na miejsce zamieszkania.
  • ŚWIADCZENIA POMOCY SPOŁECZNEJ – obywatele Ukrainy, którzy przybyli do Polski od 24.02.2022 i którzy zostali wpisani do rejestru PESEL mają możliwość uzyskania wsparcia w postaci świadczeń pomocy społecznej, zarówno pieniężnych w formie zasiłków jak i niepieniężnych np. w formie obiadów szkolnych dla dzieci. Wniosek o pomoc należy złożyć na piśmie w ośrodku pomocy społecznej właściwym ze względu na miejsce zamieszkania.

Podsumowując, najważniejsze dla Pani Iryny jest obecnie złożenie wniosku o nadanie numeru PESEL dla siebie i córki, ponieważ numer ten uprawnia do korzystania z wszelkich przysługujących jej praw na terytorium RP.

Informujemy, że w razie potrzeby doradcy obywatelscy świadczą bieżącą pomoc w wypełnianiu druków o nadanie numeru PESEL oraz udzielają informacji o prawach przysługujących obywatelom Ukrainy, którzy przyjechali do Polski od 24.02.2022.

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 12 marca 2022 roku o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Autor: Marta Jeżykowska

Zmiany w świadczeniu wychowawczym (500+)

Pani Aleksandra prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem i dwójką dzieci: synem Miłoszem w wieku 3 lat oraz córką Kają, która urodziła się 25.01.2022 roku. Po narodzinach córki Pani Aleksandra udała się do Urzędu Dzielnicy w celu złożenia wniosku o świadczenie wychowawcze (500+). Ku jej zaskoczeniu urzędnik poinformował ją, że nie może tego zrobić, ponieważ zmieniły się przepisy i obecnie realizacją świadczenia wychowawczego zajmuje się Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Pani Aleksandra zgłosiła się do punktu nieodpłatnego poradnictwa żeby dowiedzieć w jaki sposób może uzyskać świadczenie na córkę oraz czy nowe przepisy wpływają na pobierane przez nią świadczenie na syna.

Doradca obywatelski poinformował Panią Aleksandrę, że z dniem 1 stycznia 2022 roku weszły w życie przepisy zmieniające ustawę o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci i przedstawił najważniejsze zmiany dotyczące ubiegania się o przyznanie świadczenia wychowawczego 500+. 

Zmiana organu rozpatrującego wnioski

Postępowania w sprawie przyznania i wypłaty świadczenia wychowawczego od 1 stycznia 2022 prowadzi Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Przy czym zmiana organu nie ma wpływu na dotychczas pobierane świadczenie wychowawcze – urzędy dzielnic/gmin będą wypłacać przyznane świadczenie do końca okresu świadczeniowego tj. do 31 maja 2022. 

Termin ubiegania się o świadczenie

Wnioski o przyznanie świadczenia na kolejny okres (od 1 czerwca 2022 do 31 maja 2023) będą przyjmowane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych od 1 lutego 2022. Żeby zachować ciągłość wypłat wniosek na nowy okres powinien być złożony do 30 kwietnia 2022.

Elektroniczna forma wnioskowania

Ubieganie się o przyznanie świadczenia wychowawczego od 1 stycznia 2022 roku jest możliwe wyłącznie w formie elektronicznej. Wnioski można składać za pośrednictwem: Portalu Usług Elektronicznych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (https://www.zus.pl/pue); portalu Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej „Emp@tia” (https://empatia.mpips.gov.pl/) oraz bankowości elektronicznej.

Wypłaty tylko w formie bezgotówkowej

Zakład Ubezpieczeń Społecznych będzie wypłacał świadczenie wychowawcze tylko i wyłącznie w formie bezgotówkowej na wskazany we wniosku numer rachunku płatniczego.  Zmiana ta nie ma wpływu na dotychczas pobierane świadczenie wychowawcze – osoby obecnie otrzymujące świadczenie w formie gotówkowej np. przekazem pocztowym będą mogły je pobierać w taki sposób do końca okresu świadczeniowego tj. do 31 maja 2022. 

Sposób kontaktu z urzędem

Zakład Ubezpieczeń Społecznych kontaktuje się z wnioskodawcą tylko i wyłącznie w formie elektronicznej za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych i tam będzie umieszczał decyzje, postanowienia, zawiadomienia, wezwania, zaświadczenia, informacje i inne pisma dotyczące świadczenia wychowawczego. Informacja o umieszczeniu korespondencji w sprawie świadczenia wychowawczego na Platformie Usług Elektronicznych ZUS może być przesłana wnioskodawcy na adres poczty elektronicznej lub numer telefonu, które zostały podane we wniosku. Wszelkie pisma w sprawie świadczenia wychowawczego Zakład Ubezpieczeń Społecznych uznaje za doręczone w momencie ich odbioru na Platformie Usług Elektronicznych ZUS, a w przypadku nieodebrania po upływie 14 dni od dnia umieszczenia. 

Osoba ubiegająca się o świadczenie wychowawcze również może kontaktować się z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych tylko i wyłącznie w formie elektronicznej. Zatem w przypadku chęci uzyskania informacji, powiadomienia o zmianie danych czy odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków należy to zrobić za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych ZUS. 

W związku z powyższym, osobom które złożyły wnioski o świadczenie wychowawcze za pośrednictwem portalu „Emp@tia” lub bankowości elektronicznej i nie posiadają profilu na Portalu Usług Elektronicznych, profil ten zostanie założony przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

7-dniowy termin na poinformowanie o zmianach

W przypadku zmiany informacji przekazanych we wniosku lub w dołączonych do niego załącznikach osoba otrzymująca świadczenie wychowawcze będzie zobowiązana do powiadomienia o tym Zakładu Ubezpieczeń Społecznych poprzez Platformę Usług Elektronicznych ZUS w terminie 7 dni od dnia wystąpienia tych zmian.

Dostęp do urządzeń technicznych

Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest zobowiązany do zapewnienia w swojej siedzibie, oddziale lub innej wyznaczonej jednostce organizacyjnej dostępu do środków technicznych umożliwiających złożenie wniosku oraz korespondencji w sprawie świadczenia wychowawczego, a także do zapewnienia pomocy przy wnoszeniu i odbiorze dokumentów w formie elektronicznej.

Wracając do pytań Pani Aleksandry: aby uzyskać świadczenie 500+ na córkę Kaję, która urodziła się 25.01.2022 roku Pani Aleksandra powinna złożyć wniosek o przyznanie świadczenia na stary okres (do 31 maja 2022) w formie elektronicznej do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Natomiast świadczenie, które obecnie pobiera na 3-letniego syna będzie jej wypłacane przez Urząd Dzielnicy/Gminy do końca starego okresu świadczeniowego tj. do 31 maja 2022. Jednocześnie w celu zachowania ciągłości otrzymywania świadczenia, w terminie od 1 lutego 2022 do 30 kwietnia 2022 Pani Aleksandra powinna złożyć wnioski do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o przyznanie świadczenia dla obojga dzieci na nowy okres (od 1 czerwca 2022 do 31 maja 2023). 

Pani Aleksandra nie korzysta z Internetu, dlatego dotychczas wszelkie wnioski składała w formie papierowej a świadczenia pobierała w formie gotówkowej (przekazem pocztowym). W wyniku wprowadzonych przepisów, przed złożeniem wniosków Pani Aleksandra będzie zmuszona założyć konto bankowe, żeby móc odbierać świadczenie wychowawcze. Ponadto będzie musiała założyć profil na jednym z portali, który umożliwia złożenie wniosku w wersji elektronicznej. Przy czym, w tej kwestii Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest zobowiązany do udostępnienia jej komputera oraz zapewnienia pomocy przy złożeniu wniosku.

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Ustawa z dnia 17 września 2021 r. o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw

Autor: Marta Jeżykowska

Stypendium szkolne dla uczniów mieszkających na terenie m.st. Warszawy

Pani Iwona jest matką samotnie wychowującą trójkę dzieci: 19-letnią Anię będącą uczennicą szkoły branżowej, 12-letniego Damiana będącego uczniem szkoły podstawowej oraz 6-letniego Kacpra uczęszczającego do zerówki w szkole podstawowej. Rodzina zamieszkuje na terenie m.st. Warszawy i znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Pani Iwona pracuje na pół etatu w sklepie spożywczym na stanowisku kasjer-sprzedawca i otrzymuje minimalne wynagrodzenie tj. 1074,33 zł netto miesięcznie. Oprócz tego rodzina utrzymuje się ze świadczenia wychowawczego tzw. 500+ na dwoje dzieci oraz alimentów w kwocie po 300 zł na każde dziecko tj. łącznie 900 zł. Pomimo niskiego dochodu, Pani Iwona nigdy nie chciała korzystać z żadnych świadczeń społecznych. Jedyną akceptowalną formą pomocy było dla niej stypendium szkolne, dzięki któremu co roku mogła zakupić niezbędne przybory szkolne oraz pomoce dydaktyczne w formie książek i programów komputerowych. Podobnie jak od wielu lat, na początku września ubiegłego roku udała się do szkoły w celu złożenia wniosku o stypendium szkolne. Ku jej zaskoczeniu pedagog szkolny poinformował ją, że nie może złożyć wniosku, ponieważ począwszy od roku szkolnego 2020/2021 realizacją świadczeń dla uczniów zajmują się ośrodki pomocy społecznej. Pani Iwona nigdy wcześniej nie korzystała z żadnych usług pomocy społecznej i obawiała się wszelkich instytucji, które mogłyby ingerować w jej życie. W konsekwencji w ogóle nie złożyła wniosku, jednak brak tego świadczenia w minionym roku był dla niej odczuwalny i uniemożliwił zrealizowanie wszystkich wydatków związanych z edukacją dzieci. Pani Iwona zastanawia się czy w obecnym roku szkolnym wnioskować o stypendium szkolne. Chciałaby jednak uzyskać więcej informacji, ponieważ słyszała od rodziców innych dzieci, że zmienił się nie tylko organ rozpatrujący wnioski, ale także wykaz rzeczy możliwych do zakupienia w ramach tego świadczenia.

Czym jest stypendium szkolne?

Stypendium szkolne jest świadczeniem pomocy materialnej o charakterze socjalnym, którego celem jest zmniejszenie różnic w dostępie do edukacji oraz umożliwienie pokonywania barier dostępu do edukacji wynikających z trudnej sytuacji materialnej ucznia. 

Podstawę prawną pomocy materialnej dla uczniów stanowi Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, w której można znaleźć ogólne warunki i zakres poszczególnych świadczeń, jednak szczegółowe zasady określane są przez rady gmin w regulaminach udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy. Zatem w poszczególnych gminach mogą być inne zasady dotyczące trybu i sposobu udzielania stypendium szkolnego oraz wysokości i form tego świadczenia W związku z tym, że rodzina Pani Iwony zamieszkuje na terenie m.st. Warszawy, w poniższym artykule przedstawione zostaną zasady stypendium szkolnego obowiązujące dla uczniów mieszkających na terenie m.st. Warszawy.

Jakie są warunki ubiegania się o stypendium szkolne?

Z pomocy może skorzystać uczeń znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej, wynikającej z niskich dochodów na osobę w rodzinie, w szczególności gdy w rodzinie tej występuje: bezrobocie, niepełnosprawność, ciężka lub długotrwała choroba, wielodzietność, brak umiejętności wypełniania funkcji opiekuńczo-wychowawczych, alkoholizm lub narkomania, a także gdy rodzina jest niepełna lub wystąpiło zdarzenie losowe.

Pomoc w formie stypendium szkolnego skierowana jest zarówno do uczniów szkół publicznych jak i niepublicznych. Podstawowym warunkiem ubiegania się o to świadczenie jest spełnianie kryterium finansowego, zgodnie z którym miesięczna wysokość dochodu na osobę w rodzinie ucznia nie może przekraczać kwoty 528 zł. 

Jak wygląda procedura udzielania stypendium szkolnego?

Świadczenie jest przyznawane na wniosek rodzica albo pełnoletniego ucznia, przy czym pełnoletni uczeń może sam złożyć wniosek lub upoważnić rodzica do wystąpienia w jego imieniu. Wnioski składa się w terminie od 1 do 15 września w ośrodku pomocy społecznej w dzielnicy właściwej ze względu na miejsce zamieszkania ucznia. Formularze można pobrać w siedzibach lub na stronach internetowych poszczególnych ośrodków pomocy społecznej. Do wniosku należy dołączyć dokumenty uzasadniające przyznanie świadczenia pomocy materialnej, przede wszystkim zaświadczenie albo oświadczenie o wysokości dochodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku. Szczegółowe zasady ustalania wysokości dochodu są określone w art. 8 ust. 3-13 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. W przypadku wskazania we wniosku dodatkowych okoliczności należy dołączyć także dokumenty potwierdzające te okoliczności np. zaświadczenie z Urzędu Pracy czy orzeczenie o niepełnosprawności.

Przyznanie stypendium szkolnego następuje na podstawie decyzji administracyjnej wydanej przez dyrektora ośrodka pomocy społecznej. W decyzji określa się okres na jaki przyznano świadczenie, miesięczną kwotę świadczenia, formę udzielonego stypendium oraz sposób i termin realizacji.

W jakiej wysokości może być przyznane stypendium szkolne?

Stypendium szkolne przyznawane na okres roku szkolnego, a miesięczna kwota świadczenia ustalana jest w zależności od sytuacji materialnej ucznia oraz występowania w rodzinie ucznia takich okoliczności jak: bezrobocie, niepełnosprawność, ciężka lub długotrwała choroba, wielodzietność, brak umiejętności wypełniania funkcji opiekuńczo-wychowawczych, alkoholizm, narkomania, także gdy rodzina jest niepełna lub wystąpiło zdarzenie losowe.

  • Jeżeli dochód na osobę w rodzinie wynosi mniej niż 422,40 zł to miesięczna wysokość stypendium będzie wynosić minimalnie 99,20 zł a maksymalnie 248 zł.
  • Jeżeli dochód na osobę w rodzinie wynosi od 422,40 zł do 528 zł to miesięczna wysokość stypendium będzie wynosić minimalnie 99,20 zł a maksymalnie 186 zł. Przy czym jeżeli w rodzinie ucznia występują w/w dodatkowe okoliczności to wówczas miesięczna wysokość stypendium może wynosić do 248 zł.

Na co można wydać środki w ramach stypendium szkolnego?

Zgodnie z regulaminem udzielenia pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie miasta stołecznego Warszawy, stypendium szkolne może być udzielane w następujących formach:

  1. całkowitego lub częściowego pokrycia kosztów udziału w zajęciach edukacyjnych, w tym wyrównawczych, wykraczających poza zajęcia realizowane w szkole w ramach planu nauczania, a także udziału w zajęciach edukacyjnych realizowanych poza szkołą.
  2. pomocy rzeczowej o charakterze edukacyjnym obejmującej:
  1. zakup podręczników, które nie są udostępniane nieodpłatnie przez szkołę, lektur, encyklopedii, innych książek pomocnych w realizacji procesu dydaktycznego,
  2. zakup komputerów stacjonarnych, laptopów lub tabletów,
  3. zakup biletów miesięcznych lub kwartalnych uprawniających do korzystania z komunikacji miejskiej.
  4. w szczególnych sytuacjach jeżeli organ przyznający stypendium uzna, że udzielenie stypendium w w/w dwóch formach nie jest możliwe, stypendium szkolne może być udzielone w formie świadczenia pieniężnego.

Warto zwrócić uwagę, że opisany w punkcie drugim katalog pomocy rzeczowej obowiązuje w Warszawie od września 2020 roku i może być zaskoczeniem dla osób, które korzystały ze stypendium szkolnego w poprzednich latach ponieważ wówczas można było dokonywać również takich zakupów jak np. artykuły szkolne (zeszyty, długopisy, piórniki, plecaki) czy strój sportowy. Drugą ważną kwestią jest to, że katalog pomocy rzeczowej jest katalogiem zamkniętym co oznacza, że można zrealizować zakup tylko i wyłącznie wymienionych w nim rzeczy. Dla przykładu: możliwy jest zakup komputera stacjonarnego, ale nie można zakupić osobno poszczególnych elementów komputera takich jak: myszka, klawiatura czy stacja dysków. 

W jaki sposób rozlicza się stypendium szkolne?

Wypłaty przyznanego stypendium szkolnego dokonuje się na podstawie rachunków lub faktur potwierdzających poniesienie wydatków zgodnych z decyzją administracyjną. Zatem jeżeli stypendium szkolne zostało przyznane w formie pomocy rzeczowej o charakterze edukacyjnym i/lub na pokrycie kosztów udziału w zajęciach edukacyjnych to w pierwszej kolejności rodzic musi samodzielnie opłacić dany produkt/usługę a następnie dostarczyć rachunek/fakturę do organu który przyznał stypendium. Po zweryfikowaniu prawidłowości dokumentu finansowego oraz zgodności poniesionego wydatku z wydaną decyzją, organ zwróci wydane środki finansowe. 

Realizacja przyznanego świadczenia (dostarczanie faktur/rachunków oraz zwrot środków) następuje w terminach wskazanych w decyzji administracyjnej przyznającej świadczenie. Przy czym, jeżeli osoba której zostało przyznane świadczenie nie dostarczy faktur/rachunków w terminach określonych w decyzji to stypendium szkolne nie będzie podlegało realizacji, co oznacza, że przyznane środki finansowe przepadną.

Wracając do sytuacji Pani Iwony….

Czy rodzina spełnia kryterium finansowe?

  • rodzina utrzymuje się z wynagrodzenie w wysokości 1074,33 zł netto miesięcznie, świadczenia wychowawczego w kwocie 500 zł miesięcznie na dwoje dzieci (łącznie 1000 zł) oraz alimentów w kwocie po 300 zł na każde dziecko (łącznie 900 zł). Zgodnie z ustawą, świadczenie wychowawcze nie wlicza się do dochodu, zatem biorąc pod uwagę wynagrodzenie z pracy i alimenty, łączy dochód rodziny wynosi 1 974,33 zł, co w przeliczeniu na jedną osobę daje 493,58 zł, co oznacza że rodzina jak najbardziej spełnia kryterium finansowe do przyznanie stypendium szkolnego. 

W jakiej wysokości może zostać przyznane stypendium?

  • dochód na osobę w rodzinie Pani Iwony znajduje się w przedziale od 422,40 zł do 528zł co wskazuje na niższą kwotę stypendium (do 186 zł), przy czym należy zwrócić uwagę że występują dodatkowe okoliczności (niepełna rodzina) zatem Pani Iwona może ubiegać się o maksymalną wysokość stypendium (do 248 zł)

Czy Pani Iwona może ubiegać się o świadczenie na troje dzieci?

  • Z pewnością może wnioskować o stypendium dla 12-letniego syna Damiana będącego uczniem szkoły podstawowej
  • W przypadku 19-letniej Ani zależy to od decyzji córki, która może samodzielnie wystąpić z wnioskiem, upoważnić Panią Iwonę do reprezentowania w postępowaniu o udzielenie świadczenia lub w ogóle nie wyrazić zgody na ubieganie się o stypendium.
  • W przypadku 6-letniego Kacpra będącego w szkolnej zerówce świadczenie nie przysługuje ponieważ syn nie jest uczniem. 

Czy Pani Iwona wzorem poprzednich lat w ramach stypendium będzie mogła zakupić przybory szkolne i pomoce dydaktyczne?

  • Z uwagi na zmianę katalogu pomocy rzeczowej Pani Iwona nie będzie mogła zakupić ani przyborów szkolnych ani programów komputerowych. Z rzeczy z których korzystała pozostały jedynie książki pomocne w realizacji procesu dydaktycznego. Może natomiast rozważyć skorzystać z nowych form pomocy np. zakupu laptopa do nauki.

Czy zmiana organu realizującego świadczenie zmieniła sposób udzielania i realizacji stypendium szkolnego?

  • Zmiany wprowadzone w ubiegłym roku nie dotyczyły sposobu udzielania i realizacji świadczenia. Pracownik Ośrodka Pomocy Społecznej rozpatrując wniosek o stypendium szkolne nie przeprowadza wywiadu środowiskowego ani nie odwiedza rodziny w miejscu zamieszkania. Procedura przyznawania i rozliczania odbywa się według tych samych zasad które obowiązywały pracowników szkół.  

Nie wiemy czy Pani Iwona zdecyduje się w tym roku złożyć wniosek o przyznanie stypendium szkolnego, ale gdyby Państwo byli zainteresowani tym świadczeniem to zapraszamy do Punktów Nieodpłatnego Poradnictwa Obywatelskiego w Warszawie, gdzie można uzyskać dodatkowe informacje oraz pomoc w wypełnieniu wniosku.

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
Uchwała Nr XLIX/1309/2005 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. w sprawie regulaminu udzielenia pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie miasta stołecznego Warszawy.
Uchwała Nr XXXIV/1033/2020 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 30 lipca 2020 r. zmieniająca uchwałę w sprawie regulaminu udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie miasta stołecznego Warszawy.

Autor: Marta Jeżykowska

Uzyskanie prawa do lokalu po śmierci najemcy

Pani Jolanta od 1990 roku zamieszkuje i jest zameldowana w lokalu komunalnym z zasobów m.st. Warszawy. Prawo do lokalu mieszkalnego nabył teść Pani Jolanty w 1986 roku i od tej pory nieprzerwanie w nim zamieszkiwał aż do swojej śmierci, która nastąpiła w marcu 2021 roku. W 1990 roku, za zgodą teścia do lokalu wprowadziła się pani Jolanta wraz z mężem i dwójką dzieci. Mąż Pani Jolanty zmarł w 2005 roku, a dzieci wyprowadziły się z lokalu po uzyskaniu pełnoletności. W związku z tym, od 2008 roku do chwili obecnej Pani Jolanta mieszkała tylko z teściem, który był najemcą lokalu. Opłaty z tytułu czynszu oraz odpadów komunalnych od kilku lat na bieżąco regulowała Pani Jolanta, ponieważ teść nie posiadał wystarczających środków finansowych. W marcu 2021 teść zmarł, pani Jolanta zgłosiła ten fakt w Zakładzie Gospodarowania Nieruchomościami i uzyskała informację, że powinna jak najszybciej uregulować stan prawny lokalu, ponieważ jeżeli nie wejdzie w stosunek najmu lokalu po śmierci byłego najemcy może zostać wezwana do opróżnienia lokalu ze względu na brak tytułu prawnego. Pani Jolanta obawia się ewentualnej eksmisji, tym bardziej, że jej środki finansowe nie są wystarczające na pokrycie kosztu wynajmu mieszkania na wolnym rynku. Ponadto mieszka w tym lokalu ponad 30 lat i chciałaby w nim pozostać. W związku z powyższym poprosiła o wyjaśnienie czy i w jaki sposób może uzyskać prawo do zajmowanego lokalu komunalnego.

Wstąpienie w stosunek najmu po śmierci najemcy lokalu jest uregulowane w art. 691 Kodeksu Cywilnego. Zgodnie z § 1 w/w artykułu w przypadku śmierci najemcy w stosunek najmu wstępują: „małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do świadczeń alimentacyjnych, oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą.” Wyżej wskazane osoby, aby móc wstąpić w stosunek najmu muszą jeszcze spełnić warunek określony w § 2 tj. stale zamieszkiwać w tym lokalu z najemcą aż do chwili jego śmierci. W celu uregulowania stanu prawnego lokalu osoba uprawniona powinna złożyć w Urzędzie Gminy wniosek o potwierdzenie tytułu prawnego do lokalu. W przypadku Pani Jolanty, która zamieszkuje na terenie m.st. Warszawy, wniosek taki należałoby złożyć w Wydziale Obsługi Mieszkańców w Urzędzie Dzielnicy właściwym dla miejsca zamieszkania. Wniosek jest wolny od opłat, a czas oczekiwania na rozpatrzenie sprawy wynosi 2 miesiące. Wniosek można pobrać w Urzędzie Dzielnicy lub na stronie internetowej: https://warszawa19115.pl/-/potwierdzenie-uprawnien-do-lokalu-po-smierci-najemcy-na-podstawie-art-691-kodeksu-cywilnego-

Do wniosku o potwierdzenie tytułu prawnego do lokalu należy dołączyć:

  • zgodę na przetwarzanie danych osobowych, 
  • dokumenty potwierdzające pokrewieństwo ze zmarłym najemcą np. akty urodzenia, małżeństwa  i zgonu,
  • jeżeli lokal, w którym zamieszkuje wnioskodawca lub członkowie jego gospodarstwa domowego, jest lokalem spoza zasobu mieszkaniowego miasta, to wówczas należy dostarczyć informację o warunkach mieszkaniowych z miejsca zamieszkania tych osób tj.: adres, powierzchnia lokalu oraz informacje kto posiada tytuł prawny do lokalu lub okoliczności jego utraty,
  • jeżeli wniosek dotyczy osób zameldowanych poza m.st. Warszawa lub osób których ostatnie miejsce zameldowania było poza m.st. Warszawa (dotyczy to zarówno wnioskodawcy, jak i członków jego gospodarstwa domowego) to wówczas należy dostarczyć zaświadczenie z urzędu gminy potwierdzające miejsca zameldowania wnioskodawcy i członków jego gospodarstwa domowego wraz z wykazem wszystkich osób zameldowanych w lokalu i datą zameldowania,
  • jeżeli o potwierdzenie uprawnień ubiega się osoba, wobec której najemca był zobowiązany do świadczeń alimentacyjnych, to obowiązek ten należy udokumentować poprzez przedstawienie wyroku sądowego ustalającego taki obowiązek.

W przypadku gdyby Urząd Gminy nie wyraził zgody na zawarcie umowy najmu, to wówczas osoba uprawniona może złożyć w sądzie pozew o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu mieszkalnego na podstawie art. 691 Kodeksu Cywilnego. Powództwo należy wytoczyć w Sądzie Rejonowym właściwym dla miejsca położenia nieruchomości i skierować przeciwko gminie, w zasobach której znajduje się przedmiotowy lokal. 

Sprawdźmy jednak czy Pani Jolanta w ogóle jest osobą uprawnioną do uzyskania prawa do zajmowanego mieszkania w tym trybie czyli na podstawie art. 691 KC. Bezsprzecznie spełnia ona kryterium określone w § 2 art. 691 tj. trwale zamieszkiwała lokal wraz z teściem, aż do chwili jego śmierci. Wątpliwość jednak budzi spełnienie warunku określonego w § 1 w/w artykułu. Pani Jolanta nie była małżonkiem, dzieckiem ani osobą wobec której najemca był zobowiązany do świadczeń alimentacyjnych. Można się zastanowić natomiast czy była osobą, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą. Istotnie prowadziła z teściem wspólne gospodarstwo domowe, zatem łączyła ich więź gospodarcza. Nadto, była w dobrych relacjach z teściem, pod koniec życia opiekowała się nim i wspierała go w chorobie, zatem można mówić o łączącej ich więzi emocjonalnej. Jednak według orzecznictwa Sądów Najwyższych pozostawanie faktycznie we wspólnym pożyciu oznacza istnienie jednocześnie więzi duchowej, gospodarczej i fizycznej, co sprowadza się do więzi łączącej dwie osoby pozostające w takich relacjach jak małżonkowie. Zatem zapis ten obejmuje li tylko osoby, które pozostawały ze zmarłym najemcą w konkubinacie. W związku z powyższym Pani Jolanta nie jest osobą uprawnioną do wniesienia powództwa o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu na podstawie art. 691 Kodeksu Cywilnego. 

To nie oznacza jednak, że Pani Jolanta w ogóle nie ma możliwości ubiegania się o uzyskanie prawa do lokalu, w którym zamieszkuje. Kodeks Cywilny jest prawem ogólnym, natomiast zgodnie z art. 21 ust. 3 pkt 6. Ustawy o ochronie praw lokatorów każda gmina “powinna ustalić zasady postępowania w stosunku do osób, które pozostały w lokalu opuszczonym przez najemcę lub w lokalu, w którego najem nie wstąpiły po śmierci najemcy.” Zasady te określane są w uchwałach rad gmin dotyczących zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Pani Jolanta zamieszkuje na terenie m.st. Warszawy, zatem przyjrzyjmy się jakie zapisy w kwestii ubiegania się o tytuł prawny po śmierci byłego najemcy zawiera Uchwała nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy.

Zgodnie z ust. 2 § 18 w/w Uchwały „pomocy mieszkaniowej można udzielić osobie, która za pisemną zgodą miasta lub na podstawie odrębnych przepisów była uprawniona do zamieszkiwania i nieprzerwanie zamieszkuje w lokalu, jeżeli najemca zmarł, a osoba, która pozostała w lokalu nie wstąpiła w najem na podstawie art. 691 kodeksu cywilnego” W ust. 4 został określony krąg osób, które są uprawnione do ubiegania się o prawo do lokalu po śmierci najemcy i wśród nich zostały wymienione następujące osoby: małżonek najemcy, były małżonek najemcy, zstępni, wstępni, pasierb, zięć, synowa, rodzeństwo, ojczym, macocha oraz teściowie. W dalszej części omawianego przepisu znajduje się jeszcze warunek udzielenia pomocy mieszkaniowej dotyczący braku zaległości w opłatach za zajmowany lokal lub braku zaległości, za które odpowiedzialne są osoby, które pozostały w lokalu. Przy czym warunek powyższy uznaje się za spełniony, jeżeli przez co najmniej 3 miesiące realizowana jest umowa dotycząca spłaty zadłużenia. Ponadto zgodnie z ust. 7 przy ubieganiu się o prawo do lokalu po śmierci najemcy obowiązuje kryterium dochodowe, które musi spełniać osoba uprawniona aby móc ubiegać się o uzyskanie prawa do lokalu. 

Wracając do sytuacji Pani Jolanty, jako synowa jak najbardziej znajduje się w kręgu osób uprawnionych do pomocy mieszkaniowej po śmierci najemcy. Należy jednak sprawdzić czy spełnia ona pozostałe kryteria czyli: 

  • brak zaległości w opłatach za zajmowany lokal, 
  • zamieszkiwanie w lokalu za zgodą m.st Warszawy,
  • odpowiedni dochód.

Jeżeli chodzi o opłaty z tytułu zajmowania lokalu to Pani Jolanta zawsze wnosiła je regularnie, zatem spełnia warunek braku zaległości czynszowych. W umowie najmu lokalu, która była zawarta między teściem a m.st. Warszawa Pani Jolanta wpisana była jako osoba uprawniona do zamieszkiwania w lokalu, zatem spełnia warunek zamieszkiwania za zgodą miasta. Pozostało jeszcze do zweryfikowania kryterium dochodowe, zgodnie z którym  pod uwagę brany jest średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie ostatnich 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku. Przy czym należy zwrócić uwagę, że pod pojęciem dochodu nie jest rozumiany ani dochód netto, ani brutto. W świetle przepisów ustawy za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i chorobowe. Pani Jolanta jest zatrudniona w oparciu o umowę o pracę na pełen etat jako kasjer-sprzedawca w jednej z dużych sieci handlowych i osiąga miesięczny dochód w wysokości 4100 zł brutto. Zgodnie z definicją dochodu od kwoty 4100 zł należy odjąć: koszty uzyskania przychodu w wysokości 250 zł, składkę na ubezpieczenie emerytalne w wysokości 400,16 zł, składkę na ubezpieczenie rentowe w wysokości 61,50 zł oraz składkę na ubezpieczenie chorobowe w wysokości 100,45 zł. Po odjęciu powyższych składników miesięczny dochód Pani Jolanty obliczony zgodnie z definicją dochodu obowiązującą przy ubieganiu się o pomoc mieszkaniową wynosi: 3 287, 89zł. Teraz należy sprawdzić czy Pani Jolanta spełnia kryterium dochodowe określone w Uchwale dla osób ubiegających się o uregulowanie prawa do lokalu po śmierci najemcy. Zgodnie z § 5 Uchwały dochód dla gospodarstwa jednoosobowego nie może przekraczać 110% iloczynu współczynnika w wysokości 0,70 oraz wysokości ostatnio ogłoszonego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego brutto w gospodarce narodowej w województwie mazowieckim, który aktualnie wynosi 5 942, 59zł. Zatem miesięczny dochód Pani Jolanty nie powinien być wyższy niż  4 575,79 zł, co oznacza że to kryterium również zostało spełnione.

Podsumowując, Pani Jolanta po śmierci swojego teścia może ubiegać się o prawo do lokalu komunalnego, w którym obecnie zamieszkuje. Aby to zrobić powinna złożyć w swoim Urzędzie Dzielnicy wniosek o pomoc mieszkaniową wskazując, że dotyczy on regulacji tytułu prawnego do lokalu z zasobu m.st. Warszawy. Wniosek dostępny jest do pobrania w Wydziale Zasobów Mieszkaniowych lub na stronie internetowej: https://warszawa19115.pl/-/najem-lokalu-mieszkalnego-z-zasobu-miasta-

O sposobie wypełnienia wniosku wraz z załącznikami można zapoznać się w jednym z wcześniejszych wpisów na naszym blogu: https://poradnictwoobywatelskie.com/2021/03/01/krok-po-kroku-jak-wypelnic-wniosek-o-pomoc-mieszkaniowa-w-warszawie/

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych
Uchwała nr XXIII/669/2019 Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy
Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 21 maja 2002 r., III CZP 26/02 oraz Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 20 listopada 2009 r., III CZP 99/09
Obwieszczenie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 listopada 2020 r. w sprawie wysokości przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w województwach w 2019 r.

Autor: Marta Jeżykowska