Do Punktu NPO zgłosiła się Pani Renata, która ma 60 lat. W minionym roku zmarł jej mąż, emerytowany policjant. Pni Renata posiada prawo do emerytury z ZUS jednak z uwagi, iż emerytura jej zmarłego męża była wyższa, obecnie pobiera rentę rodzinną wypłacaną z Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA. W rozmowie ze znajomą uzyskała informację, iż od 01 stycznia 2025 r. możliwe będzie aby otrzymywała również część swojej emerytury. 

Doradca NPO poinformował panią Renatę, iż od 01 stycznia 2025 r. możliwe jest złożenie wniosku do ZUS o wypłatę renty rodzinnej z innym świadczeniem, np. z emeryturą. Wypłata połączonych świadczeń możliwa będzie jednak dopiero od 1 lipca 2025 r. Doradca wyjaśnił, iż są dwa warianty wypłaty połączonych świadczeń. 

Pani Renata może otrzymać 100% renty rodzinnej (czyli tej, którą otrzymuje obecnie po mężu) oraz 15% własnej emerytury z ZUS

albo 

100% własnej emerytury z ZUS plus 15% renty rodzinnej (czyli tej, którą otrzymuje obecnie po mężu)

Doradca wyjaśnił, że klientka sama może wybrać, który wariant będzie dla niej bardziej korzystny.

Istotne jest również to, że jeśli Pani Renata ma prawo do emerytury z ZUS oraz z innej instytucji emerytalnej (w jej przypadku Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA który wypłaca tzw. emerytury mundurowe) to po stronie ZUS będzie spoczywał obowiązek potwierdzenia prawa do łącznej wypłaty świadczeń, a potem każda z tych instytucji będzie odrębnie wypłacała świadczenie, za które odpowiada. 

Doradca zaznaczył jednak, iż suma połączonych świadczeń nie może przekroczyć trzykrotności najniższej emerytury. Do tego limitu wliczamy także świadczenia, które wypłacają instytucje zagraniczne. Doliczone tu zostaną również inne niż jednorazowe świadczenia i dodatki, jeśli klientka otrzymuje je na podstawie ustawy emerytalnej lub odrębnych przepisów. Jeśli suma wypłacanych świadczeń będzie wyższa niż trzykrotność najniższej emerytury, świadczenie zostanie pomniejszone o kwotę przekroczenia. Obowiązuje zasada „złotówka za złotówkę”, znana z 14. emerytury.

Ważne jest również, że prawo do wypłaty świadczeń łącznie z rentą rodzinną ustaje w przypadku zawarcia przez Panią Renatę związku małżeńskiego. 

Doradca przybliżył również ogólne zasady przyznania renty wdowiej, uprawnieni do niej są:

1.  wdowy lub wdowcy posiadający prawo do renty rodzinnej oraz własnego świadczenia, czyli: emerytury, emerytury rolniczej, emerytury lub renty z ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin, emerytury wojskowej, emerytury policyjnej (oraz pozostałych służb mundurowych), zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, emerytury pomostowej, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, renty z tytułu niezdolności do pracy, w tym renty szkoleniowej, renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy, renty rolniczej szkoleniowej, wojskowej renty inwalidzkiej albo policyjnej renty inwalidzkiej, 
2.  osoba ubiegająca się o rentę wdowią musi mieć co najmniej 60 lat (jeśli jest kobietą) i 65 lat (jeśli jest mężczyzną),
3.  do dnia śmierci małżonka (lub małżonki) należało pozostawać z nim we wspólności małżeńskiej,
4.  osoba ubiegająca się o rentę wdowią musiała nabyć prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż w dniu, w którym ukończyła 55 lat, jeśli jest kobietą lub 60 lat, jeśli jest mężczyzną,
5.  osoba ubiegająca się o rentę wdowią nie może być obecnie w innym związku małżeńskim.

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1631)
Ustawa z dnia 26 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2024 r. poz. 1243)

Autor: Krzysztof Gaida