Była partnerka Pana Marcina złożyła 2 lata temu do sądu wniosek o pozbawienie go władzy rodzicielskiej nad ich wspólnym, wówczas 4 letnim synem. Pan Marcin był załamany. Kocha swojego syna, chciałby uczestniczyć w jego wychowaniu. Ma też drugiego dorosłego już syna, z którym ma bardzo dobrą relację. Dodatkowo wskazał, że jego była partnerka trzyma w domu dwa psy i koty, a ich synek co jakiś czas zmaga się z wysokimi gorączkami, w okresie jesienno – zimowym często choruje, a na jego rękach i nogach pojawiają się alergiczne rany.
Czy Pan Marcin ma szansę utrzymać władzę rodzicielską?
Doradczyni poradziła panu Marcinowi przeprowadzenie szczegółowych badań medycznych dot. stanu zdrowia synka. Badania te wykazały, że jego syn zmaga się z bardzo silną alergią na sierść psów i kotów. Do sądu została wysłana odpowiedź na wniosek o pozbawienie władzy rodzicielskiej. Do odpowiedzi Pan Marcin załączył dokumentację medyczną synka oraz inne dowody potwierdzające, że jego była partnerka od lat ma problemy psychiczne, a jeszcze przed poznaniem Pana Marcina miała kilka prób samobójczych i kilkakrotnie przebywała w szpitalach psychiatrycznych. Jednocześnie został złożony wniosek o zabezpieczenie, tj. o ustalenie miejsca pobytu małoletniego w każdorazowym miejscu pobytu jego ojca. W piśmie wskazano także na liczne uchybienia i zaniedbania przedstawicielki ustawowej małoletniego wobec silnych alergii oraz problemów zdrowotnych dziecka. Po kilku miesiącach procesu, w czasie gdy małoletni mieszkał u matki, doszło u niego do ataku astmy oskrzelowej. Pan Marcin dowiedział się o tym tylko dlatego, że atak miał miejsce w przedszkolu. Wtedy też Pan Marcin zdecydował, że zabierze synka do swojego mieszkania w Warszawie. Mógł to zrobić, ponieważ do czasu wydania wyroku przez sąd przysługuje mu pełnia władzy rodzicielskiej. Dodatkowo matka dziecka tylko w pierwszym roku trwania procesu pięciokrotnie wszczynała wobec Pana Marcina procedurę niebieskiej karty za znęcanie się nad synem – wszystkie te postępowania zostały umorzone.
W dalszym toku procesu sąd postanowił o przeprowadzeniu wywiadu przez kuratora. W toku wywiadu, kurator odbył bezpośrednią rozmowę z dzieckiem, z której wynikało, że dziecko jest zadowolone z faktu mieszkania z ojcem. Ustalono, że ojciec jest zorientowany na potrzeby syna, zapewnia mu poczucie bezpieczeństwa i stabilizacji. Nie wskazano żadnych zastrzeżeń w zakresie wykonywania przez uczestnika nad małoletnim władzy rodzicielskiej.
W tym miejscu należy wskazać, że przepisy art. 97 §1 i §2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (dalej: Kro), stanowią, że jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania, o istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie, a w braku porozumienia między nimi rozstrzyga sąd opiekuńczy. Do „istotnych spraw dziecka” w rozumieniu tego przepisu należy niewątpliwie kwestia miejsca jego pobytu (por. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 23.05.2012 roku, III CZP 21/12, Legalis). Sąd rozstrzygając w tym przedmiocie kieruje się wyłącznie dobrem dziecka, przez co rozumieć należy zapewnienie mu możliwie najlepszych, a przede wszystkim stabilnych warunków do rozwoju.
Z powyższym przepisem koresponduje uregulowanie zawarte w przepisie art. 107 §1 Kro, zgodnie z którym jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicomżyjącym w rozłączeniu, Sąd opiekuńczy może ze względu na dobro dziecka określić sposób jej wykonywania. Zaś na podstawie przepisu art. 755 §1 pkt. 4 Kpc Sąd w trybie zabezpieczenia może uregulować roztoczenie pieczy nad dzieckiem. Podkreślenia wymaga, że na podstawie przepisu art. 755 §1 Kpc Sąd w tego typu sprawach udziela zabezpieczenia w taki sposób, w jaki uzna to za odpowiedni kierując się wyłącznie dobrem dziecka.
W niniejszej sprawie, sąd postanowił, że miejscem zamieszkania dziecka na czas przeprowadzenia postępowania sądowego (w przedmiocie pozbawienia Pana Marcina władzy rodzicielskiej), będzie miejsce zamieszkania jego ojca. Zaś celem zabezpieczenia dobra małoletniego na czas trwania niniejszego postępowania zasadnym będzie ustanowienie nadzoru kuratora nad sposobem wykonywania przez Pana Marcina władzy rodzicielskiej nad małoletnim synem uczestników.
Sąd oparł swoje orzeczenie na wnioskach z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego oraz opinii nadesłanej z Ośrodka Pomocy Społecznej dotyczącym sprawowania przez ojca opieki nad synem, z których wynika, że uczestnik w sposób należyty sprawuje pieczę nad małoletnim.
Jednocześnie sąd zwraca uwagę, że w sytuacji istnienia silnego konfliktu pomiędzy rodzicami małoletniego dziecka, wspólne wykonywanie przez uczestników władzy rodzicielskiej nad synem w sposób harmonijny jest w istocie niemożliwe i może nastręczyć wielu problemów w zakresie codziennego funkcjonowania. Antagonizmy powstałe pomiędzy byłymi partnerami odbijają się również na płaszczyźnie rodzicielskiej, co bezpośrednio wpłynie na dobro małoletniego. Dlatego też składane przez kuratora sprawozdania pozwolą na adekwatną i niezwłoczną reakcję sądu w przypadku stwierdzenia, że dobro małoletniego w jakimkolwiek stopniu jest zagrożone.
Pan Marcin z niecierpliwością oczekuje na zakończenie procesu.
Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2023 r.. poz. 2809);
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1568).
Autorka: Daria Jabłońska
Porady Obywatelskie 