Porady Obywatelskie

Do punktu NPO zgłosiła się Pani Magda która otrzymała zawiadomienie o wszczęciu egzekucji przez komornika, jak relacjonuje posiada pożyczki których nie jest w stanie terminowo regulować.

Na wstępie doradca NPO wyjaśnił, że egzekucja komornicza to postępowanie mające na celu przymusową realizację świadczenia od dłużnika.

Doradca wyjaśnił Pani Magdzie, że jako dłużnik ma następujące uprawnienia w postępowaniu egzekucyjnym:
- wytoczenie powództwa przeciwegzekucyjnego,
- wniesienie zażalenia na postanowienie sądu o nadaniu klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu,
– złożenie skargi na czynność komornika,
- prawo do szczegółowych informacji na temat zadłużenia – komornik powinien wraz z zawiadomieniem przesłać kopię tytułu wykonawczego,
- prawo do obecności przy czynnościach egzekucyjnych.

W postępowaniu egzekucyjnym Pani Magda ma również obowiązki:
 -obowiązek współpracy z komornikiem,
- udzielanie wyjaśnień,
- nieutrudnianie czynności komornika,
- nieukrywanie swojego majątku,
- powiadomienia w terminie 7 dni komornika o każdej zmianie miejsca swego pobytu,
trwającej dłużej niż jeden miesiąc,
- zwrócenia wierzycielowi kosztów niezbędnych do celowego przeprowadzenia
egzekucji,
- należy złożyć komornikowi wykaz majątku w którym dłużnik musi ujawnić:

a) jakie ma źródła dochodu,
b) czy prowadzi działalność gospodarczą,
c) jakie posiada rachunki bankowe,
d) jakich ruchomości jest właścicielem, (np. samochody, biżuteria, meble)
e) jakich nieruchomości jest właścicielem,
f) czy przysługują mu jakieś wierzytelności lub inne prawa majątkowe,
g) jakie zobowiązania go obciążają np. alimenty, postępowania egzekucyjne
prowadzone przez innych komorników.

Należy pamiętać, że wykaz majątku składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, art. 233 Kodeksu karnego przewiduje karę pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat. Jeżeli natomiast dłużnik w tym przypadku Pani Magda bez usprawiedliwionej przyczyny nie złoży wykazu majątku, komornik może ukarać ją grzywną w wysokości do 2 000 zł.

W dalszej części doradca wyjaśnił jakie są uprawnienia komornika w postępowaniu egzekucyjnym:
- zajęcie i sprzedaż ruchomości (np. samochód) i nieruchomości (np. dom)
stanowiące własność dłużnika,
- zajęcie rachunki bankowe dłużnika, wierzytelności i inne prawa majątkowe,
- zajęcie wynagrodzenie za pracę, rentę, emeryturę oraz dochody z innych tytułów.
W tym miejscu należy jednak zaznaczy, że kwota wolna od zajęcia wynosi do 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę przysługującego pracownikowi zatrudnionemu w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy. A zatem w 2024 roku zmieni się ona dwukrotnie. W okresie od stycznia do lipca 2024 r. wynosi ona 3 181,50 zł (75% x 4 242 zł), natomiast w okresie od lipca do grudnia 2024 r. wyniesie 3 225 zł (75% x 4 300zł).
Również świadczenie emerytalne jest chronione kwotą wolą od potrąceń. W tym przypadku kwota wolna od zajęcia wynosi do 75% minimalnej emerytury. A zatem w 2024 roku wynosi ona 1 191,33 zł (75% z 1 588,44 zł) za każdy miesiąc.

Należy pamiętać że komornik nie może prowadzić egzekucji z przedmiotów urządzenia domowego niezbędnych dłużnikowi i jego domownikom. Szerzej wymieniona są one w art. 829 Kodeksu postępowania cywilnego.
Chronione przed zajęciem są:
- świadczenia rodzinne (np.: 800+),
- dodatki rodzinnych,
- dodatki porodowe,
- dodatki wypłacane sierotom,
 -zasiłki dla opiekunów,
- świadczenia wychowawcze,
- świadczenia integracyjnych,
- świadczenia uzyskiwanych w ramach pomocy społecznej.

Doradca wyjaśnił Pani Magdzie również jakie prawa w postępowaniu egzekucyjnym posiada wierzyciel tj. instytucja która udzielała jej pożyczek:
Wybór komornika – co do zasady wierzyciel ma prawo wyboru komornika który ma prowadzić egzekucję jego wierzytelności. Wyjątek stanowią sprawy dotyczące egzekucji z nieruchomości. Egzekucje z nieruchomości prowadzić może wyłącznie komornik na obszarze działania którego położona jest nieruchomość dłużnika.
Wierzyciel, dokonując wyboru komornika, składa wraz z wnioskiem o wszczęcie egzekucji oświadczenie na piśmie, że korzysta z prawa wyboru komornika. Uzyskania informacji o przebiegu prowadzonych przeciwko jego dłużnikowi postępowań egzekucyjnych, które umożliwiają mu podjęcie obrony jego praw.
Dłużnik powinien zwrócić wierzycielowi koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji, niezależnie od wyniku tego postępowania.
Zlecenia poszukiwania majątku – podmiotem zobowiązanym do wskazania majątku dłużnika, z którego może być prowadzona egzekucja jest wierzyciel. Jeżeli wierzyciel nie posiada informacji na temat majątku dłużnika, może zlecić komornikowi poszukiwanie za wynagrodzeniem majątku dłużnika. W tym celu wierzyciel składa wniosek o treści np. „zlecam Komornikowi poszukiwanie majątku dłużnika w trybie art. 797 ¹ Kpc.”

Podstawa prawna:
Kodeks postępowania cywilnego

Autor: Krzysztof Gaida