Do punktu NPO zgłosiła się pani Krystyna, która od kilku miesięcy jest wdową. Mąż w chwili śmierci był już na emeryturze, ale uzyskał ją zaledwie trzy lata temu. Pani Krystyna też ma przyznane swoje świadczenie emerytalne. Emerytura męża jest wyższa od jej emerytury i pani Krystyna postanowiła wystąpić do ZUS o rentę rodzinną. Uważa jednak, że nie jest to sprawiedliwe, że jej mąż przez ponad 40 lat, a ona przez 30 lat odprowadzali składki na swoje emerytury, a teraz z jednej z nich trzeba zrezygnować. Pytała, czy nie ma jakiegoś świadczenia, które w większym stopniu rekompensowałoby stratę?
Pani Krystyna uzyskał od doradczyni informację, że w sejmie trwają prace nad nowym projektem ustawy o rencie wdowiej. Jak wynika z zapewnień Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, istnieje techniczna i finansowa możliwość wprowadzenia renty wdowiej jeszcze w 2024 r. – środki na ten cel zostały zapewnione w budżecie na ten rok. Zgodnie z projektem ustawa miała wejść w życie już 1 lipca 2024 r. Równocześnie trwają prace nad obywatelskim projektem ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw w celu wprowadzenia renty wdowiej, co może opóźnić wprowadzenie ustawy o kilka miesięcy.
Czym będzie renta wdowia?
Renta wdowia ma być świadczeniem nowym, alternatywnym dla obecnie obowiązującej renty rodzinnej. Wg obecnych przepisów w razie śmierci małżonka można wybrać: własna emerytura albo 85% emerytury zmarłego małżonka (renta rodzinna). W projekcie nowej ustawy zaproponowano, aby po śmierci współmałżonka można było zachować swoje świadczenie i powiększyć je o 50 procent renty rodzinnej po zmarłym małżonku lub pobierać rentę rodzinną po zmarłym małżonku i dodatkowo 50 procent swojego świadczenia. Wprowadzenie renty wdowiej pozwoli wybrać korzystniejszą finansowo opcję. Świadczenie byłoby na nowo przeliczoną emeryturą z dodatkiem.
Kto może ją otrzymać?
Aby otrzymać rentę wdowią konieczne będzie spełnienie następujących warunków:
- Ukończone 50 lat lub legitymowanie się orzeczeniem o niepełnosprawności uzyskanym w ciągu 5 lat od śmierci współmałżonka.
- Wychowywanie co najmniej jednego dziecka, które jest uprawnione do otrzymania renty rodzinnej;
- Opieka nad uprawnionym do renty rodzinnej dzieckiem niezdolnym do samodzielnej egzystencji lub pracy;
- Renta przysługiwałaby także byłym współmałżonkom spełniającym wskazane warunki, jeśli mieli oni ustalone prawo do alimentów od zmarłego.
Ile wyniesie renta wdowia?
W ustawie przewidziano, aby wysokość pobieranych świadczeń nie mogła przekroczyć trzykrotnej wartości przeciętnej emerytury w Polsce, która obecnie wynosi ok. 3 500 zł brutto.
MRPiPS chce wprowadzenia zmian w modelu kroczącym. Oznacza to, że w okresie przejściowym (w latach 2024 i 2025), osoba uprawniona przez pierwszych sześć miesięcy otrzymywałaby 15 proc. świadczenia, przez kolejne sześć miesięcy — 20 proc., a dopiero po roku — 50 proc.
Podstawa prawna:
Projekt USTAWY o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw w celu wprowadzenia renty wdowiej
Autorka: Monika Lisik
Porady Obywatelskie 